http:www.yenidogruhaber.com
 

Aslan Gayserilim

Aslan Gayserilim
aslangayserilim@yenidogruhaber.com
EFSÂNE MİMAR OSMAN KAVUNCU
03/01/2019

                     

 

Kayseri şehri ve halkı, tarihin hemen her devrinde emsalsiz bir ilgi ve itibara mazhar olmuştur.

Şehrin kurulduğu bölgenin coğrafi durumu ve tabi faktörlerle, asil halkının çalışkanlık, fıtrî kabiliyet ve zekâsının bunda önemli rolü vardır.

Kayseri, özellikle M.S.2:ci ve 3.cü asırlarda 9 ve 13.cü asırlarda ticaret, tarım, mimarî ve dinî cepheleriyle stratejik bakımdan daha büyük önem kazanmıştır.

Yapıları değişik çeşitli bölgeleri birbirine bağlaması ve komşu şehirleri kendisine tâbi kılması dolayısıyla Türk Kayseri, kısa sürede büyük gelişmeler kaydetmiş ve ortaçağlarda “istidadını bilhassa ticaret ve lonca teşkilatıyla, ilme yönelmiştir”

Selçuklular zamanında Kayseri, Anadolu’nun en büyük kültür ve san ’at merkezlerinden biri hâlindeydi. Devrin en kudretli âlim ve müderrisleri, Darüşşifa ve diğer medreselerde, tababet, ilâhiyat edebiyat ve hukuki ilimler okutuyor ve Kayseri’ye “Makarr-ı Ulema” deniliyordu. Mevlana gibi zamanın ileri gelen şahsiyetleri bile, ilim tahsili için Kayseri’ye geliyor, Davud’u Kayseri, hadis okutmak üzere Orhan Gazi tarafından İznik medresesine dâvet ediliyordu. Fatih’ten başlayarak Kayseri’de yetişen mimarlar Osmanlı mimarîsine yön vermeye başlıyor daha sonra Mimar Koca Sinan gönüllere inşirah veren eserleriyle, İslam’ın mucide ihtişamını abideleştiriyordu.   

Kayseri pazarı, alış-veriş merkezi olmuş, Kanuni orada “Günhan”ını, Nevşehirli Damat İbrahim Paşa da Vezir Hanı’nı inşa ettirmiştir.

Kayseri, İstiklâl savaşıyla birlikte tarihimize yeni yönünü veren Sakarya savaşı sırasında yeniden bir güç ve ruh hamlesiyle ”Türk kurtuluşunun güven kalesi” olmuştur.

Cumhuriyetten bu yana da medeniyetin ve devletin her türlü nimetlerinden nasibini alan Kayseri, bir yandan kara ve demir yollarıyla diğer gölgelere bağlanıyor, bir yandan da uçak Fabrikası, Sümerbank ve benzeri kuruluşlar, Kayseri’nin bir sanayi merkezi olması yolundaki ilk adımlarını atıyordu.

Fakat Kayseri’den büyük ve en hızlı gelişme 1950-1960 deresinde yâni D.P. iktidarı zamanında olmuştur.

            Birlik ve Orta Anadolu Mensucat Fabrikaları, Şeker Fabrikası, Un Fabrikası, çeşitli makine ve malzemelerin ikmal edildiği Sanayi, şehir ve köylerin okul ve öğretmene, hastaneye dispansere, yola, elektriğe, insanın insanlık haysiyetine kavuşması, Vatandaşın vatandaş olduğunu anlaması hep bu devrede tezahürünü gösterir. İşte bütün bu hizmetleri asil Firmamıza kazandıran o devrin mümtaz idareci ve temsilcilerinden biri de Kayseri eski Belediye Başkanı ve Milletvekili Osman Kavuncu olmuştur.

Osmanlı İmparatorluğu zamanında Karaman Eyaletine bağlı bir sancak olan Kayseri, 1864’te eyaletler kaldırılıp vilayetler teşkil olunca, Ankara vilayetine bağlı “Liva” (Nahiye)merkezi haline getirilmiştir. Meşrutiyeti müteakip Müstakil Vilayet olmuştur Kayseri’de ilk belediye teşkilatı 1870 yılarında kurulmuştur. İlk Belediye Başkanı Molla Mustafa Ağadır. Bundan sonra Padişah buyruğu ile Tavlusun’lu Mehmet Ali Efendi ve sonra İmamzâde Mehmet Bey bilâhare Rifat Çalıka,Nakipzâde Ahmet bey,İbrahim Safa Bey,Mühittin Bey,Necmettin Fevzoğlu (1930),Vali Nazmi Toker (1933) Numanağa’nın Mustafa Çavuş (1936) Eski Millet Vekillerinden HayrullahÜrkün,Av. Necmettin Fevzioğlu(1939 Fevzioğlu(1939,Av.Emin Molu (1943) Sait Koçak (1945 İbrahim Ergüven (1947  ve Taceddin Taceddinoğlu (1950 Kayseri Belediye Başkanlığı yapmışlardır.

1950 de yapılan mahallî seçimlerden sonra Belediye başkanlığına İktisatçı Osman Kavuncu getirilmiş 1957 de Millet Vekili seçilene kadar Kayseri’yi Şehir yapmıştır. Osman Kavuncu’ya kadar diğer illerde olduğu gibi Kayseri’de: Taş üstüne taş konmayan caddeleri ve sokakları yazın tozdan, kışın çamurdan girilmez bir halde iken, halk yüzlerce metre mesafede, serçe parmağı kalınlığındaki çamur ve talaş akan-çeşmelerden testisini ve güğümü doldurabilmek için kuyruklara giren, çarşısı, pazarı pislik içinde, evleri harap insanları perişan, resmi daireleri izbe binalarda atalete boğulmuş bir manzara arz ediyordu. Kavuncu Başkanlığa başladığında, Belediyenin o zaman sâdece 1 milyon olan(bütçesi)ni bir yıl sonra 14 milyon liraya çıkartarak Kayseri’nin orta çağ manzarasından kurtulmasını sağlamıştır.

Kısa boylu, Önünde ve arkasında kamburu bulunan zayıf, çelimsiz olması yüzünden kimse ondan bu derece üstün başarı ve mucizevî hizmetler beklememişlerdi.700 yıl önce Selçuklular tarafından yapılan “Avgun”larla şehre getirilen içme suyunu yaptırdığı tesislerle şehrin temiz su ihtiyacını karşılamıştır.

I946 Kayseri halkını sokak çeşmelerinin mikroplu, çamurlu ve talaşlı suyundan kurtarmış, ilk defa evlere su verilmesi gibi medeni ve hayâtî önem taşıyan bir büyük meseleyi halletmiştir.7

 

      - ……….

“Kayseri bir yaz mevsiminde karasinek istilasına uğramıştır.

O zamanki imkânlar sineğin ilaçla yok edilmesi mümkün olmuyordu. Kavuncu ince zekâsının mahsulü,(yurt çapında espri ve karikatür konusu teşkil eden) enteresan bir çare bulmuştur.

-“Halkın ölü olarak getireceği karasineğin beher kilosunu Belediye 30 liradan satın alacağını ilan ettirdi.

Bunun üzerine, Halk şeker, pekmez ve tatlılarla sinekleri yakalayıp belediyeye satarak hem para kazanmış hem de sineğin kökünü kesmiş oldular. Kavuncunun Kayakçılığa olduğu kadar At Yarışlarına da özel merakı vardı. Onun döneminde Kayseri de At Yarışları yapılırdı. Bu yarışlardan birinde Kavuncu yarışa katılan atlardan birini tutmuş ve derece alacağını iddia etmişti. Fakat Kavuncu’nun tuttuğu at, koşu sırasında en geride kalıp sondan birinci olunca, Kavuncu kendine has gevrek kahkahasıyla:

-Hay mübarek, hepsini önüne kattı be! Demiş...

Üstün bir zekâ, engin bir gönül ve hassas bir kalbin sahibi olan Osman Kavuncu’nun narin bünyesi, ta çocukluğundan, hatta doğumundan beri çektiği acılara ve yorgunluğa azimle direnmiş fakat 27 Mayıs İhtilali’nden sonra maruz kaldığı elem ve ıstıraba tahammül edememişti. Hayatında en büyük ıstırabı,”Memlekete hizmetten men edilmiş olduğu” zaman duyan Kavuncu’nun Yassı Ada’dan sevk edildiği Kayseri Cezaevi’nde başlayan ve günden güne artan hastalığı bir türlü şifa bulmuyordu. Nihayet 11 Kasım 1966 cuma günü saat 19,20’de,Kayseri Cumhuriyet Mahallesi’ndeki evinde Kalp yetersizliğinden hayata gözlerini yumdu. Kayseri de görülmedik bir kalabalık katılımla muhteşem bir cenaze töreni yapılarak gözyaşları arasında, her karış toprağında alın teriyle yapılmış sayısız eserlerin bulunduğu Kayseri’de asil hemşerilerin elleriyle, yine onların vefalı Kalplerine gömülüde...

Allah da kendinden razı olsun... Ruhu şad olsun

                                                                       Kayserinin Efsane Adamı Osman Kavuncu)

Kaynak- Abdullah Satoğlu...  

 

 

DÜNDEN BU GÜNE BELEDİYE BAŞKANLARIMIZ

 

            Osmanlı İmparatorluğu zamanında Karaman Eyaletine bağlı bir sancak olan Kayseri, 1864’te eyaletler kaldırılıp vilayetler teşkil olunca, Ankara vilayetine bağlı “Liva” (Nahiye) merkezi haline getirilmiştir.

           Meşrutiyeti müteakip Müstakil Vilayet olmuştur. Kayseri’de ilk Belediye teşkilatı 1870 yılarında kurulmuştur. İlk Belediye Başkanı Molla Mustafa Ağadır. Bundan sonra Padişah buyruğu ile Tavlusun’lu Mehmet Ali Efendi, İmam zâde Mehmet Bey, Filintenin Şıh İbrahim,(1) Fevzi zâde efendi, Fevzi zâde Fevzullah Efendi, İmam zâde Mehmet bey,  Çalıkzâde Rıfat bey, Nakipzâde Ahmet Hamdi bey, Av.Nafiz Akşehirlioğlu, İbrahim Safa bey, Hacılarlı Muhittin bey, Halil Çilsal, Av.Necmettin Fevzioğlu, Ali Neşet Katırcıoğlu, Seyfi Ekrem, Nazmi Toker, Mustafa Toksöz, Hayrullah Ürkün, Faik Seler,  Nuri Güven, Dr. Hasan Abdulhalim Ergun, Rafet Bingöl, Tacettin Tacettinoğlu Av. Emin Molu, Hüsamettin Karakimseli, İbrahim Kirazoğlu,           Dr. Mehmet Emin Tarmi, Sait Koçak, Neçmi Kalaçlar, Av. İbrahim Ergüven, Ekrem Mehmet Gönen, Osman Kavuncu, Şahap Sicimoğlu, Av. Mehmet Özateş, Selahattin Kaptan, Sedat Tolga, Kazım Atakul, Mehmet Çalık, Niyazi Bahçecioğlu, Fevzi Yetkiner, Yalçın Beçeli, Hüsamettin Çetinbulut, Niyazi Bahçacioğlu, Prof. Dr. Şükrü Karatepe ve Av. H.Mehmet Özhaseki.  

 

 

(1)Mehmet Ali Efendinin oğlu Dr. İbrahim Bey.



Paylaş | | Yorum Yaz
170 kez okundu. Yazarlar

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın

Yazarın diğer yazıları

İLGİNÇLİKLER DÜNYASI - 18/12/2018
Döğüşken Fadime...
KİM BİLECEK - 03/12/2018
Kayserilinin biri ...
FIKRA VE KAYSERİ - 22/11/2018
Fıkra oluşturmak Kayserilinin genlerinde var.
Döviz Bilgileri
AlışSatış
Dolar6.03836.0625
Euro6.73226.7591
KİRALIK EV
SİZE AYRILDI